Czym jest niepełnosprawność?
Ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 roku o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych niepełnosprawność definiuje jako trwałą albo okresową niezdolność do wypełniania poszczególnych ról społecznych z powodu stałego lub długotrwałego naruszenia sprawności organizmu, wywołującą niezdolność do pracy. Osoby, które nie ukończyły 16 roku życia zaliczane są do osób niepełnosprawnych, jeżeli mają naruszoną sprawność fizyczną lub psychiczną o przewidywanym okresie trwania powyżej 12 miesięcy, z powodu wady wrodzonej, długotrwałej choroby lub uszkodzenia organizmu, powodującą konieczność zapewnienia im całkowitej opieki lub pomocy w zaspokajaniu podstawowych potrzeb życiowych w sposób przewyższający wsparcie potrzebne osobie w danym wieku.
Orzecznictwo pozarentowe
Prowadzone jest przez powiatowe lub miejskie zespoły do spraw orzekania o niepełnosprawności, gdzie orzeka się o niepełnosprawności (do 16 roku życia) oraz ustala się stopień niepełnosprawności.
System orzecznictwa dla celów pozarentowych przewiduje trzy stopnie niepełnosprawności:
- znaczny stopnień niepełnosprawności - zalicza się osobę z naruszoną sprawnością organizmu, niezdolną do pracy albo zdolną do pracy jedynie w warunkach pracy chronionej i wymagającą, w celu pełnienia ról społecznych, stałej lub długotrwałej opieki i pomocy innych osób w związku z niezdolnością do samodzielnej egzystencji (naruszenie sprawności organizmu w stopniu uniemożliwiającym zaspokajanie bez pomocy innych osób podstawowych potrzeb życiowych, za które uważa się przede wszystkim samoobsługę, poruszanie się i komunikację);
- umiarkowany stopień niepełnosprawności - zalicza się osobę z naruszoną sprawnością organizmu, niezdolną do pracy albo zdolną do pracy jedynie w warunkach pracy chronionej lub wymagającą czasowej albo częściowej pomocy innych osób w celu pełnienia ról społecznych;
- lekki stopień niepełnosprawności - zalicza się osobę o naruszonej sprawności organizmu, powodującej w sposób istotny obniżenie zdolności do wykonywania pracy, w porównaniu do zdolności, jaką wykazuje osoba o podobnych kwalifikacjach zawodowych z pełną sprawnością psychiczną i fizyczną, lub mająca ograniczenia w pełnieniu ról społecznych dające się kompensować przy pomocy wyposażenia w przedmioty ortopedyczne, środki pomocnicze lub środki techniczne;
- orzeczenia o niepełnosprawności osoby, która nie ukończyła 16 roku życia, przy czym orzeczenie takie jest nadawane, jeżeli osoby takie mają naruszoną sprawność fizyczną lub psychiczną o przewidywanym okresie trwania powyżej 12 miesięcy, z powodu wady wrodzonej, długotrwałej choroby lub uszkodzenia organizmu, powodującą konieczność zapewnienia im całkowitej opieki lub pomocy w zaspokajaniu podstawowych potrzeb życiowych w sposób przewyższający wsparcie potrzebne osobie w danym wieku;
Czemu służy orzecznictwo pozarentowe:
- korzystanie z ulg i uprawnień, np. podatkowych, komunikacyjnych, kart parkingowych, mieszkaniowych (dodatkowa powierzchnia mieszkaniowa), zwolnienia z opłat abonamentowych na podstawie odrębnych przepisów;
- rehabilitacja zawodowa –zatrudnienie subsydiowane, szkolenia i inne instrumenty rynku pracy;
- rehabilitacja społeczna –zaopatrzenie w przedmioty ortopedyczne, środki pomocnicze oraz pomoce techniczne, ułatwiające funkcjonowanie danej osoby, likwidacja barier architektonicznych, technicznych i w komunikowaniu się, turnusy rehabilitacyjne, uczestnictwo w Warsztatach Terapii Zajęciowej, itp.;
- świadczenia z pomocy społecznej –świadczenia pieniężne, usługi opiekuńcze, pomoc instytucjonalna;
- świadczenia opiekuńcze –zasiłek pielęgnacyjny, świadczenie pielęgnacyjne, specjalny zasiłek opiekuńczy, zasiłek dla opiekuna;
- dodatki do zasiłków rodzinnych – dodatek z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego
- uzupełnianie orzeczeń-o niezbędne wskazania do uzyskania ulg i uprawnień.
Legitymacja osoby niepełnosprawnej
Dokumentuje niepełnosprawność, potwierdzając podstawę do korzystania z ulg i uprawnień.
Ważne ! Miejski zespół wystawia legitymację wyłącznie na podstawie wydanego przez siebie
orzeczenia o stopniu niepełnosprawności. Orzeczenia organów orzecznictwa rentowego (ZUS,
KRUS, MON, MSWiA) nie stanowią podstawy do wydania przedmiotowych legitymacji.
Podstawą wydania każdej z legitymacji jest ostatnie prawomocne orzeczenie o stopniu
niepełnosprawności. Okres ważności legitymacji osoby niepełnosprawnej jest równoznaczny z datą
ważności orzeczenia, jednak nie może przekraczać 5 lat.
Karta parkingowa
Karta parkingowa to dokument wydawany osobom o umiarkowanym i znacznym stopniu
niepełnosprawności ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnego poruszania się. Karta ta
upoważnia do szeregu ulg przewidzianych w prawie o ruchu drogowym.
Więcej Informacji odnaleźć można na OFICJALNYM PORTALU MIASTA BIAŁYSTOK w zakładce: Dla mieszkańców - osoby niepełnosprawne.